Finasteryd czy dutasteryd, co wybrać na łysienie

Finasteryd i dutasteryd to dwa leki z tej samej grupy inhibitorów 5-alfa-reduktazy, które zatrzymują łysienie androgenowe przez obniżenie DHT. Różni je siła działania i status rejestracyjny. Poniżej porównujemy mechanizm, skuteczność, skutki uboczne i tłumaczymy, kiedy lekarz sięga po silniejszy dutasteryd zamiast finasterydu.

To jedno z najczęstszych pytań mężczyzn zaczynających leczenie łysienia: skoro dutasteryd działa mocniej, czy nie lepiej od razu po niego sięgnąć? Odpowiedź nie jest tak prosta, bo większa siła to także inny profil bezpieczeństwa i inny status prawny w łysieniu. Rozłóżmy oba leki na czynniki pierwsze.

Jak działają finasteryd i dutasteryd

Oba leki hamują 5-alfa-reduktazę, enzym przekształcający testosteron w dihydrotestosteron (DHT). To DHT odpowiada za stopniową miniaturyzację mieszków włosowych w łysieniu androgenowym. Mniej DHT to wolniejsze wypadanie i szansa na zagęszczenie włosów. Kluczowa różnica dotyczy tego, ile typów enzymu każdy lek blokuje. Finasteryd hamuje wyłącznie typ 2 enzymu. Dutasteryd hamuje typ 1 i typ 2, dlatego uderza w produkcję DHT szerzej i mocniej.

Oba leki działają objawowo, a nie przyczynowo. Utrzymują włosy tak długo, jak je przyjmujesz. Po odstawieniu stężenie DHT wraca do poprzedniego poziomu, a wypadanie się wznawia. To dotyczy zarówno finasterydu, jak i dutasterydu.

Siła działania, o ile obniżają DHT

Najkrócej: dutasteryd obniża DHT znacznie mocniej. Finasteryd zmniejsza jego stężenie o około 60-70%, a dutasteryd o ponad 90%. Do tego dochodzi ogromna różnica w czasie utrzymywania się leku w organizmie. Finasteryd ma okres półtrwania liczony w godzinach, dutasteryd w tygodniach, co ma praktyczne znaczenie dla ustępowania ewentualnych objawów po odstawieniu.

Skuteczność w łysieniu androgenowym

Mocniejsze obniżenie DHT nie zawsze przekłada się liniowo na lepszy efekt kosmetyczny, ale u części mężczyzn dutasteryd rzeczywiście działa tam, gdzie finasteryd nie wystarcza. Dlatego bywa wybierany jako opcja drugiego rzutu, gdy po kilku miesiącach regularnego stosowania finasterydu efekt jest niewystarczający. Warto jednak pamiętać o statusie rejestracyjnym: to finasteryd 1 mg ma bezpośrednią rejestrację w leczeniu łysienia androgenowego u mężczyzn i to on jest lekiem pierwszego wyboru. Zarejestrowanym wskazaniem dutasterydu jest łagodny rozrost gruczołu krokowego, a w łysieniu stosuje się go poza wskazaniami rejestracyjnymi, na podstawie decyzji lekarza.

Skutki uboczne, czy silniejszy znaczy gorszy

Profil działań niepożądanych obu leków jest podobny i dotyczy głównie sfery seksualnej. Ponieważ dutasteryd mocniej obniża DHT, część objawów bywa u niego zgłaszana nieco częściej, choć nadal są to zdarzenia rzadkie. U większości mężczyzn oba leki są dobrze tolerowane.

• Objawy seksualne (obniżenie libido, zaburzenia erekcji, zmniejszenie objętości ejakulatu): przy finasterydzie 1 mg niezbyt często, przy dutasterydzie często, zwłaszcza w pierwszym roku.
• Rzadko: powiększenie lub tkliwość piersi (ginekomastia), reakcje alergiczne, obniżenie nastroju.
• Objawy seksualne u większości mężczyzn ustępują w trakcie leczenia lub po jego odstawieniu.

Praktyczna różnica wynika z czasu działania. Dutasteryd utrzymuje się w organizmie kilka tygodni, więc jeśli pojawią się objawy i lek zostanie odstawiony, ustępują one wolniej niż w przypadku finasterydu. Oba leki obniżają też stężenie PSA o około połowę, dlatego przed badaniem prostaty trzeba poinformować lekarza o przyjmowaniu leku, żeby prawidłowo odczytał wynik. Więcej szczegółów znajdziesz w tekście o skutkach ubocznych dutasterydu.

Dawkowanie i czas działania

Finasteryd stosuje się w łysieniu w dawce 1 mg raz na dobę, dutasteryd w dawce 0,5 mg raz na dobę. Oba przyjmuje się o stałej porze dnia, niezależnie od posiłku. Kapsułki dutasterydu połyka się w całości, bez rozgryzania i otwierania. Efekt obu leków ocenia się dopiero po co najmniej sześciu miesiącach regularnego stosowania, bo cykl życia włosa jest długi i zmiany są widoczne z opóźnieniem. Regularność jest tu kluczowa dla powodzenia terapii.

Kiedy lekarz wybiera dutasteryd zamiast finasterydu

Typowy scenariusz wygląda tak: leczenie zaczyna się od finasterydu 1 mg jako leku o rejestracji w łysieniu i dobrze poznanym profilu. Dutasteryd rozważa się, gdy po kilku miesiącach efekt finasterydu jest niewystarczający lub gdy zależy na mocniejszym obniżeniu DHT. To decyzja indywidualna, bilansująca większą skuteczność z nieco częstszymi objawami hormonalnymi i znacznie dłuższym czasem utrzymywania się leku w organizmie. Zamiana w drugą stronę, z dutasterydu na finasteryd, też jest możliwa, na przykład przy gorszej tolerancji. Nie podejmuj takich zmian na własną rękę, bo tylko lekarz oceni bilans korzyści i ryzyka w Twojej sytuacji.

Status recepty i jak uzyskać e-receptę

Zarówno finasteryd, jak i dutasteryd są w Polsce lekami wydawanymi wyłącznie na receptę (kategoria Rp). Nie kupisz ich legalnie bez recepty, a oferty leków bez recepty w internecie to najczęściej produkty niewiadomego pochodzenia, których należy unikać. Legalna i wygodna droga to konsultacja z lekarzem i e-recepta. Po wypełnieniu wywiadu medycznego lekarz ocenia zasadność leczenia i dobiera lek. Jeśli wystawi e-receptę, kod otrzymasz na e-mail, a lek wykupisz w dowolnej aptece. Pełne opisy znajdziesz na stronach o finasterydzie i dutasterydzie.

Najczęstsze pytania